رسا، سرويس فرهنگي ـ به مناسبت برگزاري هفتمين همايش كتاب سال حوزه و با توجه به اهميت و ارزش امر پژوهش و تأليف كتب حوزوي، در حاشيه اين همايش خبرنگار رسا گفتوگويي با علي زهيري دبير اين همايش ترتيب داده است.
oرسا ـ ويژگيهاي اين دوره را نسبت به شش دوره گذشته چگونه ارزيابي ميكنيد؟
• زهيري ـ در اين دوره نسبت به دورههاي گذشته اقبال بيشتري در ارسال آثار شده است. براي اولين بار است كه 1064 اثر به دبيرخانه ارسال شده، از طرفي مشاهده ميكنيم كه سن مؤلفان نسبت به سالهاي گذشته كاهش داشته است. از ديگر كارهايي كه در اين دوره انجام داديم تشكيل گروههاي رقابتي مستقل در قالب نوقلمان و بانوان است. آثار اين دو گروه را به طور جداگانه ارزيابي كرديم تا حس و توانايي رقابت ميان آنها را بالا ببريم.
از ديگر ويژگيهاي اين دوره برگزاري نشستهاي 12 گانه نقد كتاب در سال جاري بود تا با اين كار هم ارزش كار مؤلفان مشخص شود و هم ما را در ارزيابي بهتر و كيفيتر اثار كمك كند.
نوآوري ديگري كه در اين دوره داشتيم تهيه خبرنامههايي بود كه بيشتر حاوي نظرات و پيشنهادات مؤلفان و پژوهشگران و نهادها و مجموعههاي علمي و فرهنگي و انتشاراتي است.
oرسا ـ در مورد حضور نوقلمان و بانوان در اين دوره ميتوانيد توضيح بيشتري دهيد؟
• زهيري ـ نوقلمان آن دسته از پژوهشگران جواني بودند كه براي اولين بار (طبق آييننامه همايش) دست به قلم و پژوهش برده بودند. ما براي ترغيب و تشويق آنها، آثار اين گروه را به همراه آثار بانوان درگروه هاي مستقل ارزيابي كرديم يعني سطح امتياز دهي و انتظارات از آنها پايين تر از دو گروه مستقل اعلام و فضلاء بود، چرا كه ميخواستيم با اين كار اعتماد به نفس آنها را در عرصه رقابت و حضور بالا ببريم.
oرسا ـ در دورههاي گذشته با وجود اينكه از لحاظ تعداد آثار، استقبال كمتري شده بود، شاهد كسب رتبههاي اول در اين عرصه بوديم، اما امسال با وجود اقبال بيشتر كسي را حائز رتبه اول نميبينيم، آيا اين به دليل كيفيت پايين پژوهشهاست و يا دليل ديگري وجود دارد؟
• زهيري ـ البته بعضيها گمان ميكنند نداشتن رتبههاي اول در اين دوره انعكاس خوبي در مجامع علمي ندارد. اما بنده معتقدم برعكس، اين نشان از ارتقاء كيفي و فني اين دوره است، چرا كه ما در اين دو سه سال اخير معيار ارزيابي و سطح انتظارات خود را ارتقاء دادهايم، براي اين كار يك فرم ارزيابي بسيار دقيق و علمي را در اختيار داوران قرار داده تا هر نظر و امتيازي كه ميدهند را توجيه و تفسير كنند تا امتياز كم و يا زيادي به پژوهنده تعلق نگيرد. در يك كلام، ما ديگر آن آسان گيري و دلسوزي نابهجا را نسبت به امر پژوهش و تأليف شركت كنندگان خود نداريم.
oرسا ـ با توجه به اينكه حوزه علميه سرمايهگذاري خوبي نسبت به سالهاي گذشته در آموزش و پژوهش بانوان حوزوي انجام داده، چرا در عمل بانوان نتوانستهاند در عرصه پژوهش و تأليف حضور مؤثري داشته باشند؟
• زهيري ـ كمبودها و كمكاريها را انكار نميكنم، اما شك نكنيد كه حضور و شعور بانوان در حوزه علميه بيشتر از گذشته است. پيشرفتها، چشمگير و ارزشمند است، اما مسأله اين است كه در دوران اوليه آموزش بانوان حوزوي، اغلب اين عزيزان را براي مجالس روضه و مولوديها تربيت كردند يعني فعاليتهاي ابتدايي آنها در حوزة شفاهي بود اما انصافاً چند سالي است كه به دغدغه كتابت و پژوهش بانوان توجه ويژهاي ميشود اما همانطور كه گفتم هنوز جاي كار بسيار دارد. بنده به پيشرفت و تعالي چشمگير بانوان در اين عرصه اميدوارم.
oرسا ـ داوران كتاب سال حوزه چه ويژگيهاي خاصي نسبت به داوران جشنواره مشابه دارند، ملاك شما براي انتخاب داوران چيست؟
• زهيري ـ در اين دوره در 13 گروه جداگانه به عنوان علمي داشتهايم. در هر رشته از داوران متخصص همان رشته استفاده كرديم. داوران به غير از اينكه از مدارك حوزوي بهره ميبرند در سطوح عالي دانشگاهي هم صاحب نظر هستند. در مورد ملاك دبيرخانه در گزينش داوران بايد گفت، علاوه بر تخصص، روز آمدي و رعايت انصاف و تعادل در امتيازدهي داوران هم مدنظر ماست. شك ندارم كه ما در انتخاب داوران موفق بوده ايم چرا كه تجربه شش دوره گذشته را ملاك گزينش و انتخاب خود كرده بوديم.
oرسا ـ چه آرزوهاي دست يافتنياي براي بهبود و ترقي كتاب سال حوزه داريد؟
• زهيري ـ آرزوهاي من مانند هر اهل علم و قلمي، همان دغدغههاي علمي و فرهنگي كشور است و محدود به اين مجموعه و اين دوره نميشود. نظر من اين است اگر ميخواهيم در امر پژوهش و تحقيق، پيشرفت كنيم بايد يك نگاه ملي به اين امر مهم داشته باشيم. براي ترويج و گسترش پژوهش بايد به كتاب كه نهاد پژوهش است توجه ويژه شود، بايد نهادهاي پژوهشي و انتشاراتي معتبر مورد حمايت مادي و معنوي قرار گيرند. مشكل اصلي در امر تحقيق اين است كه به آموزش كه سرلوحه و مقدمه پژوهش است، بيتوجه هستيم. بايد خيلي چيزها را از نو آموزش ببينيم بايد خيلي چيزها را دوباره تعريف كنيم، بايد بدانيم كه پژوهش چيست؟ چه نوع شيوهنامهاي ميخواهد و از همه مهمتر بايد به دنبال يك تعريف جامع و درست دربارة نظام پژوهشي باشيم. هرچند تلاشهايي در اين زمينه وجود دارد اما كافي نيست. اگر اين دغدغه رفع شود ميتوانيم شميم لطيف و ماندني پيشرفت و كمال علمي و فرهنگي را استشمام كنيم .
+ نوشته شده در چهارشنبه هشتم اسفند 1386ساعت توسط مریم و فوژان
|
